Text Size

Trump maakt protest tegen kapitalisme opnieuw groot

Trump roept veel tegenstand en vragen op bij heel wat mensen. Anderzijds zijn heel wat mensen gecharmeerd door zijn stoere anti-establishmentimago en lak aan regels. LSP begrijpt dat mensen na de stortvloed aan bezuinigingen illusies kunnen koesteren in een populistisch figuur als Trump, maar wil meteen ook een scherp doch respectvol antwoord bieden op hun vragen. Laat ons duidelijk zijn: de retoriek en het beleid van de nieuwe Amerikaanse president is antisociaal en betekent voor de meerderheid van de bevolking, niet in het minst minderheden, een enorme stap achteruit. Hieronder proberen we het rebelse imago te doorprikken en elementen naar voor te schuiven van een politiek die echt ingaat tegen de gevestigde elite.

 

Protest bij de luchthaven van New York tegen het inreisverbod voor moslims

 

Artikel door Koerian (Gent) uit ons Belgische zusterblad ‘De Linkse Socialist’

Doet Trump echt wat hij beloofde?

De maatregelen die Donald Trump als president neemt, zijn inderdaad vaak geënt op beloftes die hij maakte tijdens zijn campagne. Hij heeft de federale fondsen voor gezondheidsorganisaties die informeren over abortus afgeschaft, hij is bezig een onmenselijk deportatiebeleid op poten te zetten voor migranten en hij lijkt echt een muur tussen Mexico en de VS te willen bouwen. Trump voert een xenofobe en seksistische politiek die duidelijk bedoeld is om mensen te verdelen en tegen elkaar op te zetten.

De meeste kiezers stemden echter niet op Trump omdat ze racisten of seksisten zijn, maar omdat hij een anti-establishment figuur is. We snappen de frustratie over een beleid dat jarenlang stal van de armen en gaf aan de rijken en denken niet dat mensen op Trump stemden omdat ze dom of onwetend zijn. Mensen hadden – terecht – een degout van Wall Street en haar politieke dienaren, Clinton op kop. Bij gebrek aan een geloofwaardig, links, alternatief met momentum kon Trump dat gevoel uitbuiten.

Trump is echter helemaal niet anti-establishment. Zo schoof hij de notoir asociale Andrew Puzder, CEO van CKE Restaurants naar voor als zijn minister voor Arbeid, komt zijn minister van Financiën uit het bestuur van Goldman Sachs en selecteerde hij de CEO van oliegigant Exxon Mobil als minister voor Buitenlandse Zaken. Zelfs volgens de meest voorzichtige schattingen bezitten de leden van Trumps kabinet met 6 miljard dollar meer dan een derde van de Amerikaanse huishoudens.

Veel van de minder in het oog springende maatregelen die Trump nam, maken deel uit van een erg asociale politiek. Hij opende vrijwel meteen de aanval op de Affordable Care, een poging van de vorige administratie om gezondheidszorg toegankelijker te maken. Bovendien schrapte hij een recente maatregel die huisleningen goedkoper zou maken en stopte hij de aanwervingen bij openbare diensten.

Trump gebruikt rechtspopulisme om een pro-establishment beleid op poten te zetten, om maatregelen door te drukken die enkel een kapitalistische klasse van superrijke bedrijfsleiders en aandeelhouders ten goede komen.

Als Trump een beleid voert in het belang van het establishment, hoe kan het dan dat de Democraten, westerse politieke leiders en de CEO’s van onder andere Facebook, Netflix en Google zich al uitspraken tegen Trump?

Met LSP maken wij de analyse dat sinds de crisis in 2008 ook de kapitalistische klasse met de handen in het haar zit. Het politieke establishment kocht de banken uit, en liet via een boel besparingen de werkende bevolking hiervoor opdraaien. De economie zit echter nog steeds in het slop, groei is er amper, speculatie gaat onverminderd door en er wordt nauwelijks geïnvesteerd in goederenproductie. Het enige dat het wereldwijde besparingsbeleid teweegbracht, is een steeds grotere ongelijkheid tussen arm en rijk. De Democraten, waaronder dus ook Hillary Clinton, voerden mee dit beleid.

Het verzet hiertegen groeide sterk, denk maar aan Occupy Wall Street, de Indignados, de stakingen in Frankrijk, de beweging in Griekenland, … Het establishment grijpt ook steeds meer naar rechtspopulisme om de mensen te verdelen en dat verzet te breken. Het zijn niet alleen Trump, Marine Le Pen of Filip Dewinter die racisme, seksisme en homofobie benutten, ook de N-VA, de Franse conservatieven, Nederlands premier Mark Rutte en vele andere traditionele politici trachtten de laatste tijd via haat het verzet tegen hun neoliberaal beleid uiteen te spelen. Terwijl er door vrijwel alle Europese politici verontwaardigd wordt gereageerd op de “Trump Wall”, verdrinken jaarlijks duizenden mensen in de Middellandse Zee ten gevolge van het Europese migratiebeleid en zitten nog eens miljoenen vluchtelingen vast in onmenselijke omstandigheden. Hoe graag traditionele politici zich ook profileren als intelligenter of progressiever dan Trump, ze doen in se hetzelfde: de 99% verdelen om de 1% te verrijken.

Waar het echte probleem van dergelijke traditionele politici met Trump ligt, is zijn protectionistisch beleid. Trump wil terugplooien op de VS zelf en kant zich tegen een vrije wereldmarkt. Zo zette hij al een punt achter het TTP, een vrijhandelsakkoord tussen de VS en een aantal Aziatische landen. Op die manier probeert Trump de belangen te vertegenwoordigen van een groep Amerikaanse bedrijven die zich vooral nationaal oriënteren en zo groot, rijk en machtig zijn geworden dat ze nog weinig belang hebben bij een vrije markt. Hij behartigt de belangen van een deel van het establishment dat een alternatief zoekt op het neoliberalisme, een ander beleid dat zo mogelijk nog efficiënter arbeidsvoorwaarden en sociale verworvenheden aanvalt.

Zo’n protectionistische politiek is iets dat meer internationaal gerichte bedrijven, zoals Facebook of Netflix, of buitenlandse concurrenten natuurlijk tegen de borst stoot. Wanneer Clinton, Merkel, Zuckerberg en consorten zich uitspreken tegen Trump doen ze dat niet uit bekommernis om het lot van gewone Amerikanen. Ze doen het om de belangen van hun bedrijven of hun nationale elite te verdedigen. Dat betekent in kleinere, meer exportgerichte, economieën of in sterk internationale bedrijven vasthouden aan een neoliberaal beleid.

Met LSP scharen wij ons niet achter neoliberalisme, noch achter protectionisme, niet achter Clinton, noch achter Trump. Het zijn allen uitingen van een kapitalistisch systeem dat op zoek is naar de snelste en meest efficiënte weg om massawinsten voor de 1% te verzekeren. Wij willen in ons verzet tegen Trump niet geassocieerd worden met marionetten van grote bedrijven, maar nemen een onafhankelijk klassenstandpunt in.

Wat houdt dat dan in, zo’n onafhankelijk klassenstandpunt?

Wij willen de belangen van de arbeidersklasse, de gewone werkende bevolking, verdedigen zonder daarbij af te hangen van een burgerlijke partij of een burgerlijk programma. Meer dan 43 miljoen Amerikanen leven vandaag in armoede, er zijn 1,2 triljoen dollar uitstaande studieschulden, ongeveer 650.000 mensen zijn dakloos. Ondertussen bezit de rijkste 0,01 procent er meer dan 10% van de rijkdom en betalen gigantische bedrijven als Wallmart of McDonald’s hongerlonen aan hun werknemers. Er is in de VS nood aan een degelijk minimumloon, minstens 15 dollar, gratis onderwijs, een toegankelijke ziekenzorg, goedkopere woningen, … Het geld daarvoor zal moeten worden gehaald waar het zit: bij rijken en hun bedrijven. Wij eisen met LSP een programma dat tegemoet komt aan de noden van de meerderheid van de bevolking en een verregaande herverdeling van de rijkdom, een socialistisch programma.

Maar dat is toch helemaal niet realistisch?

Naar aanleiding van de Democratische voorverkiezingen mobiliseerde Bernie Sanders massaal veel mensen en haalde hij 220 miljoen dollar op zonder een cent aan te nemen van grote bedrijven of donoren. Op basis van een links programma enthousiasmeerde hij een brede laag Amerikanen. Peilingen toonden aan dat hij een betere kans had dan Hillary Clinton om Trump te verslaan. Onze Amerikaanse zusterpartij, Socialist Alternative, riep Sanders op om onafhankelijk van de Democraten op te komen, en zo een breed links alternatief te vormen dat een politieke uiting kon geven aan sociale bewegingen. Dit is de enige manier om een dergelijk programma te verwezenlijken.

Miljoenen mensen kwamen op straat op de dag van de inauguratie van Trump, de Black Lives Matter beweging organiseert nog steeds brede lagen van de samenleving tegen discriminatie en politiegeweld, de anti-Wall Street stemming is groter dan ooit. Vandaag al heeft strijd van onder andere stakende taxichauffeurs ervoor gezorgd dat Trump zijn moslimban moest intrekken. Talloze verontwaardigde Amerikanen beperken nu al de ruimte die Trump heeft om zijn antisociaal beleid te voeren.

Een strijdpartij die deze verschillende bewegingen kan verenigen in actie en organiseren tegen het establishment, op basis van een socialistisch programma, zou de slagkracht hebben de samenleving ten gronde te veranderen en zou meteen ook de basis wegnemen voor het populisme van Trump. Uiteindelijk hebben alle delen van de arbeidersklasse, blank, zwart, man, vrouw, hetero, LGBTQI, vluchteling of autochtoon dezelfde belangen. Enkel door samen te strijden tegen de kapitalistische graai-elite kan men de verdeeldheid die Trump probeert te zaaien overstijgen en een maatschappij bouwen waarin de noden van de meerderheid van de bevolking voorop staan. Daarom roept Socialist Alternative op tot 100 dagen van strijd, van stakingen, sit-ins en walk-outs, in de hele VS.